Online Shopping Enero 10, 2009
Posted by ronipe in Ang Wika Ko.Tags: apple store, business language, english, filipino, inggles, ingles, ipod shuffle, online, philippines, pilipinas, tagalog
add a comment
Kaninang umaga, nalaman ko na may Apple Online Store na pala para sa 
Pilipinas. Dali-dali kong dinalaw na puno ng excitement, kaso nang matunton ko iyon ay nadismaya ako. Parang sipi (kopya) lamang ito ng sa Amerika at pinalitan ang halaga ng mga bagay.
Hindi ko alam kung ano ang inaasahan ko. Kapag sinisilip ko kasi ang Apple Online Store ng Fransya, naka-franses ito; ang sa Espanya naman ay naka-espanyol; at ang sa Hapon ay naka-Hapon. Nang matunton ko ang sa Pilipinas, naka-inggles. Tapos bigla kong naalala, business language nga pala natin ang inggles, at kapag ang Finilipino ito ay baka gawing katawa-tawa ng mga tao.
Nasanay na marahil ako na ang mga bansang gaya ng Fransya at Espanya, na ang mga wika ay pinag-aaralan ko, na kapag may ginawa para sa kanila ay ang sarili nilang wika ang ginagamit. Parang nawari ko na ang pathetic talaga nating mga Pilipino, hindi man lang kayang gamitin at ipagtanggol ang sarili nating wika.
Napakarami pa nating dapat gawin para mai-ahon ang mga sarili natin mula sa putikang kung saan bukas-loob nating nilulunod ang ating mga sarili.
Mga Magkakatumbas na Salawikaing Filipino at Franses Oktubre 4, 2008
Posted by ronipe in Ang Wika Ko, Uncategorized.Tags: filipino, français, philippin, philippins, pilipino, proverbe, proverbes, salawaikain, tagalog
1 comment so far
Ang mga sumusunod ay ilang mga salawikaing Filipino/Tagalog na may katumbas sa wikang Franses. Mahahati sa dalawang hanay ang mga salawikain — sa kaliwa ay matatagpuan ang mga salawikaing Filipino/Tagalog at sa kanan naman ang katumbas nito sa wikang Franses. Sa ilalim ng bawat salawikaing Franses ay may tuwid na salin na nakasulat sa mga titik na pailing. Kapag ang isang salawikaing Franses ay walang sulat na pailing sa ibaba nito, ibig sabihin ay kung ano yung katumbas nito sa Filipino ay siya na ring tuwid na salin nito.
Proverbes philippins et français qui sont équivalents
Les suivants sont quelques proverbes Philippins/Tagalogs qui ont des équivalents français. La liste est divisée en deux; à gauche sont les proverbes philippins est à droite sont ceux du français. Les proverbes philippins ont une traduction littérale après eux, en italique. S’il un n’en a pas, ça veut dire que c’est le même en français.
|
Filipino |
Franses
|
|
Ang hindi lumingon sa pinanggalingan ay hindi makararating sa paroroonan. |
Qui ne regarde d’où il vient n’arrivera jamais à destination.
|
|
Kung anong puno ay siya rin bunga. L’arbre est même le fruit. |
Tel père, tel fils. Siyang ama, siyang anak.
|
|
Kung nasaan ang asukal, naroon ang langgam. Où le sucre se trouve, la fourmi est là. |
Il n’y a pas de fumée sans feu. Walang usok kung walang apoy.
|
|
Mata sa mata, ngipin sa ngipin. |
Oeil pour oeil, dent pour dent.
|
|
Hindi marunong magsinungaling ang mga bata. Les enfants ne savent pas mentir. |
La vérité sort de la bouche des enfants. Ang katotohanan ay lumalabas sa bibig ng mga bata.
|
|
Ang pili ng pili, natatapat sa bungi. (Je peux pas le traduire pour le moment.)
|
Il vaut mieux tenir que courir. Higit na mainam ang hawakan kaysa sa pagtakbo (sa paghahanap). |
|
Hindi lahat ng kumikinang ay ginto. |
Tout ce qui brille n’est pas or.
|
|
May tainga ang lupa, may pakpak ang balita. La terre a des oreilles, la nouvelle ont des ailes. |
Les murs ont des oreilles. Ang mga dingding ay may mga tainga.
|
|
Pagkahaba-haba man daw ng prosisyon, sa simbahan din ang tuloy. Tel longueur de la procession, c’est à l’église où elle aboutit. |
Tous les chemins mènent à Rome. Lahat ng mga daan ay patungo sa Roma.
|
|
Ang ganda ay pagkain ng mata at kalungkutan ng kaluluwa. La beauté sur les yeux, la tristesse sur le coeur. |
Miel sur la bouche, fiel sur le coeur. Pulo sa bibig, lason sa puso.
|
|
Ang maagang naghahasik, maaga ring nagliligpit. (Je peux pas le traduire en ce moment.)
|
Rira bien qui rira le dernier. Humalakhak ng mas mabuti ang hulik hahalakhak.
|
|
Ang natutulog na hipon ay nadadala ng agos. Crevette grise qui dort suit l’écoulement. |
Pierre qui roule n’amasse pas mousse. Ang batong gumugulong ay hindi nakakaipon ng lumot.
|
|
Iyong turan ang kasama mo at sasabihin ko kung ikaw ay sino.
|
Dis-moi qui tu fréquentes, je te dirais qui tu es.
|
|
Bago mo sabihin, makapito mong isipin. Avant de le dire, pense de cela sept fois. |
Il faut tourner la langue sept fois dans sa bouche avant de parler. Kailangang paikut-ikot muna ang dila ng pitong pagkakataon sa bibig bago magsalita.
|
|
Alin mang baitang ng tagumpay ay may kasawiang palad na natamo sa pakikipaglaban sa buhay. Dans n’importe quel niveau de succès, il y avait des malchances expérimentés dans la lutte dans la vie. |
Qui ne risque rien n’a rien. Ang siyang hindi magbakasakali ay walang pag-aari.
|
|
Ang handog ng isang nasa kamay na, higit sa ipinangakong dalawa. Un cadeau en main vaut mieux que deux qui sont promis. |
Un « tiens » vaut mieux que deux « tu l’auras ». Ang isang « hawak na » ay higit na mainang kaysa dalawang « magkakaroon ka ».
|
|
Paliguan man ang kambing, ‘di mawawala anghit na angkin. Même qu’on baigne la chèvre, il ne perdrait son odeur nauséabonde.
|
Chasser le naturel, il revient au galop. Itaboy mo kung ano ang likas at babalikan ka nito ng tumatakbo.
|
|
Kung wala sa titig, wala pa rin sa isip. On le voit pas, on lui pense pas. |
Loin des yeux, loin du coeur. Malayo sa mga mata, malayo sa puso.
|
University at College, Tinagalog/Finilipino Setyembre 25, 2008
Posted by ronipe in Ang Wika Ko.Tags: college, dalubhasaan, filipino, kolehiyo, pamantasan, tagalog, university
2 comments
Ako, sa kasalukuyan, ay nagsasalin ng aking dahong pangwakas (final paper?) na kailangang iharap bukas sa aming guro. Isa sa mga nakasalumuha kong mga salita ay ang college. Ang university ay matagal ko nang kilala bilang “pamantasan,” ngunit ang college ay matagal ko nang pinagninilayan. Hindi ko nais na gamitin ang salitang “kolehiyo” dahil pangit ito sa pandinig, kaya’t binuklat ko ang aking talahulugang Inggles-Tagalog at hinanap ang salitang college, sa pag-asang may matinong katumbas, o salin na ito sa aking wika.
Laking gulat ko ng natagpuan ko ang katumbas na “dalubhasaan” at sa sa loob ng mga panaklong ay may nasulat na new term. Natutuwa lang ako ay mayroon na tayong matinong salin para sa salitang college.
university – pamantasan
college – dalubhasaan
Mga Pagpapangalang Pang-sipnayan (matematika) sa Filipino Setyembre 14, 2008
Posted by ronipe in Ang Wika Ko.Tags: arithmetic, awanggan, balisultag, bunin, cube, cube root, differential, dikit, exponential function, factorial, filipino, guning bilang, imaginary number, infinity, involution, kalagmitan, lapyang laraw, math terms, mathematical, mathematician, mathematics, palatuusan, pamalitan, pambansang wika, pangugat, pangunahing kabisa, parirami, pariugat, permutation, pilipinas, pilipino, pinoy, plane figure, probability, radical, sipnayan, sipnayanon, square, square root, tagalog, talurami, taluugat, tangent, terminology, tingirin
2 comments
Ang mga sumusunod ay ilan sa mga pagpapangalang (terminolohiya) pang-sipnayan (pang-matematika) sa ating wikang pambansa.
- math – sipnayan
- mathematician – sipnayanon
- arithmetic – palatuusan
- radical – pangugat
- exponential function – pangunahing kabisa
- square root – pariugat
- cube root – taluugat
- square – parirami
- cube – talurami
- differential – tingirin
- involution – balisultag
- tangent – dikit
- plane figure – lapyang laraw
- probability – kalagmitan
- permutation – pamalitan
- factorial – bunin
- infinity – awanggan
- imaginary number – guning bilang
World Heritage Site – Pook Pamanang Pandaigdig Agosto 23, 2008
Posted by ronipe in Ang Wika Ko.Tags: 101 filipino icons, pook pamanang pandaigdig, powerbooks, unesco, world heritage site
add a comment
Sa kabila ng patuloy na pagkabulok ng ating pambansang wika, ako ay nabuhayan ng habang ako ay nagbabasa kagabi sa PowerBooks ng isang aklat na pinamagatang “101 Filipino Icons,” natuklasan ko na mayroon katumbas sa ating wika ang katagang World Heritage Site ng UNESCO. Ito ay Pook Pamanang Pandaigdig (ngunit kung ako ang tatanungin, mukhang higit na magandang pakinggan ang “Pandaigdig na Pamanang Pook” hehe). Hindi ko alam kung ito ba ay opisyal, ngunit marahil ay oo sa kadahilanang ang tagapatnugot (o isa sa mga manunulat? ‘di ko maalala) ay isang pambansang alagad ng sining, si G. Virgilio S. Almario.
Gumawa ako ng tala ukol dito dito sa aking blog dahil nais ko lamang ibahagi ang kaalamang ito sa aking mga kababayan na hindi pa nakakaalam nito.
Pagsasalin at Pagsulat sa WordPress Agosto 11, 2008
Posted by ronipe in Ang Wika Ko.Tags: english, pilipino, pinoy, salin, tagalog
2 comments
Sa kasalukuyan, kahit pa sabihin nating magagaling mag-Ingles ang mga Pilipino, ang katotohanan ay marami pa ring hirap sa wikang ito. Ang pagiging maka-Ingles ng bansa natin ay tahasang pagtanggal sa karapatan ng mga mamamayang ito na magkaroon ng access sa mga kaalaman na dapat ay mayroon sila. Bilang isang mamamayan na nais tumulong sa mga taong ito, nais kong gawing kaintindi-intindi para sa kanila ang mga bagay na ayaw ipaintindi sa kanila.
Sisimulan ko ang adhikaing ito dito muna sa WordPress. Ang mga kaalamang aking makakalap ay isusulat ko sa wikang Tagalog na naiintindihan ng nakararami. Alam ko na marami pang ibang mga wika sa buong Pilipinas, ngunit ito ang kasalukuyang pinag-aaralan sa kalakhang bansa. Susubukin ko ring tumulong sa iba pang mga Pilipino na nagpupunyaging isalin ng mahusay ang website na ito sa sarili naming dila upang mas higit na maintindihan ng mas nakararaming Pilipino na unti-unit nang nagkakaroon ng access sa internet.
Ang nasabing pagsasalin ay nasimulan ko kaning umaga, at aaminin ko, hindi ito madali. Kahit ako ma’y hindi pa rin sanay makakita ng mga terminolohiyang pang-internet na nakasulat sa wikang Tagalog, ngunit sisikapin ko, kasama ng iba pang mga Pilipino, na gawing likas sa pandinig ng mga Pinoy ang mga salin na aming magagawa.
